ການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກໃນລາວຈະມີການປ່ຽນແປງໃນໄວໆນີ້ ຫຼື ບໍ່?

Comet Digital Agency Laos / Innovation  / Ideas  / ການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກໃນລາວຈະມີການປ່ຽນແປງໃນໄວໆນີ້ ຫຼື ບໍ່?

ການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກໃນລາວຈະມີການປ່ຽນແປງໃນໄວໆນີ້ ຫຼື ບໍ່?

ໃນສະຖານະການຕອນນີ້ ສາມາດເວົ້າໄດ້ວ່າກະແສການຄ້າທາງອິນເຕີເນັດທົ່ວໂລກໄດ້ເຂົ້າເຖິງປະເທດລາວເຮົາແລ້ວ ບໍ່ວ່າຈະແມ່ນການນຳໃຊ້ຄອມພິວເຕີ, ໂທລະສັບມືຖື, ແລະ ອິນເຕີເນັດ ສຳລັບການຄ້າຂາຍທາງອີເລັກໂທຣນິກ ແມ່ນໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມນັບມື້ນັບຫຼາຍຂື້ນ. ເຖິງວ່າຈະມີຜົນປະໂຫຍດທີ່ອາດເກີດຂື້ນໂດຍເຕັກໂນໂລຢີໃໝ່, ການພັດທະນາເສດຖະກິດດ້ານດິຈິຕ້ອນໃນລາວຍັງມີຄວາມຕ້ອງການ ການສະໜັບສະໜູນຈາກຕະຫຼາດ ແລະ ລະບົບລະບຽບການເຊັ່ນກັນ ເຊິ່ງບົດຄວາມຕອນນີ້ ມີຈຸດປະສົງຊີ້ໃຫ້ເຫັນເຖິງ ໂອກາດ ແລະ ສີ່ງກີດຂວາງຕ່າງໆ ທີ່ຍັງມີຕໍ່ການຂະຫຍາຍໂຕຂອງການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກໃນລາວ (ແປຈາກບົດຄົ້ນຄວ້າຕາມລາຍລະອຽດໃນຕອນທ້າຍຂອງບົດຄວາມ).


Source: datareportal.com

ພາບລວມທົ່ວໂລກ

ອີງຕາມສະຖິຕິປີ 2019 (purchasecommerce.com), ການຊື້ຂາຍທາງອິນເຕີເນັດແມ່ນໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມ ເພີ່ມຂຶ້ນ ແລະ ຍອດ ຂາຍຈາກຮ້ານຄ້າອອນລາຍແມ່ນຖືກຄາດການຈະກວມເອົາເຖິງ 13.7% ຂອງຍອດຂາຍຈາກ ຮ້ານຄ້າຂາຍຍ່ອຍທົ່ວໂລກພາຍໃນທ້າຍປີດຽວກັນນັ້ນ.

ໃນລະບົບນິເວດຂອງການຄ້າຂາຍຜ່ານຊ່ອງທາງອີເລັກໂທຣນິກ ຫຼື ທີ່ຄຸ້ນກັນວ່າ e-commerce ແມ່ນປະກອບດ້ວຍ ປັດໄຈສຳຄັນມີຄື ຊ່ອງທາງຫຼືເຄື່ອງມືດິຈິຕ້ອນຕ່າງໆ, ລະບົບຂົນສົ່ງ ແລະ ການແຈກຢາຍ, ແລະ ຊ່ອງທາງການຊຳລະເງິນທີ່ຈະເຊື່ອມຕໍ່ຜູ້ຄ້າຂາຍອີເລັກໂທຣນິກ, ເຈົ້າໜ້າທີ່ລັດ, ຜູ້ຜະລິດແລະຜູ້ຊື້, ແລະ ປັບປຸງປະສິດທິພາບຂອງວົງຈອນທຸລະກິດໃຫ້ດີຂື້ນ.

ເວົ້າໂດຍຫຍໍ້, ປັດໄຈທີ່ປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນການຂະຫຍາຍຕົວທາງການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກປະກອບມີ ການປ່ຽນແປງເຕັກໂນໂລຢີຂໍ້ມູນຂ່າວສານແລະ ການເຊື່ອມຕໍ່, ການເພີ່ມຂື້ນຂອງຮູບແບບທຸລະກິດທີ່ຊັບຊ້ອນ, ແລະ ກົດລະບຽບທີ່ສະໜັບສະໜູນ ແລະ ສະພາບແວດລ້ອມດ້ານກົດໝາຍໃນຫຼາຍປະເທດ. ເຖິງແມ່ນວ່າການເຮັດທຸລະກຳການຄ້າແບບອີເລັກໂທຣນິກ ສ່ວນໃຫຍ່ຈະເກີດຂື້ນໃນຕະຫຼາດທີ່ພັດທະນາແລ້ວ ໂດຍສະເພາະ ສະຫະລັດອາເມລິກາ, ອັງກິດ, ແລະຍີ່ປຸ່ນ. ປະເທດທີ່ກຳລັງພັດທະນາໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນນຳໜ້າ ໂດຍປະເທດຈີນເຊິ່ງປະຈຸບັນມີຕະຫຼາດ B2C ທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນໂລກ ລື່ນກາຍສະຫະລັດ, ຕົວຢ່າງ ກຸ່ມບໍລິສັດອາລີບາບາຂອງຈີນໄດ້ເພີ່ມຂຶ້ນ120% ຕັ້ງແຕ່ປີ 2013.

ຜົນປະໂຫຍດທີ່ເຫັນໄດ້ຊັດເຈນຄື ການຄ້າທາງອິນເຕີເນັດໄດ້ຫຼຸດຜ່ອນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການມີໜ້າຮ້ານເຊິ່ງຕ້ອງ ການຈຳນວນລົງທຶນທີ່ສູງກວ່າ, ນອກຈາກນີ້ ມັນຍັງຊ່ວຍໃຫ້ເຂົ້າເຖິງຕະຫຼາດໄດ້ດີ ຍ້ອນວ່າມັນເຊື່ອມຕໍ່ການສະ ໜອງໃຫ້ກັບຄວາມຕ້ອງການໃນຕະຫຼາດໃດໜຶ່ງໂດຍບໍ່ຕ້ອງມີຂໍ້ຈຳກັດ ແລະ ຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການເຮັດທຸລະກຳບາງຢ່າງ. ຊ່ອງທາງດິຈິຕ້ອນຍັງໃຫ້ໂອກາດການເຂົ້າເຖິງຕະຫຼາດ ທີ່ມີໄລຍະທາງເປັນສິ່ງກີດຂວາງຕໍ່ການຄ້າອີກດ້ວຍ. ໃນເຂດເສດຖະກິດທີ່ບໍ່ມີຊາຍແດນຕິດກັນ ເຊັ່ນ ໃນທະວີບອາຊີກາງ, ການຄ້າ e-commerce ຊ່ວຍຫຼຸດຕົ້ນທຶນການຄ້າລົງໄດ້ເຖິງ 60% ຕົວຢ່າງ ປະເທດອິນເດຍ ມີພຽງແຕ່ 9.6% ຂອງບໍລິສັດທັງໝົດທີ່ເຂົ້າຮ່ວມໃນການສົ່ງອອກ ແຕ່ວ່າ 98% ແມ່ນການຄ້າ online.

ການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກຊ່ວຍໃຫ້ທຸລະກິດທ້ອງຖິ່ນເຂົ້າເຖິງຕ່ອງໂສ້ມູນຄ່າຕະຫຼາດໂລກ ກໍ່ຄື ສາມາດຄ້າຂາຍ ແລະ ສຳພັດກັບຜູ້ສະ ໜອງຕ່າງປະເທດ, ແລະ ຍົກສູງຜົນຜະລິດໂດຍຜ່ານ ການນຳໃຊ້ເຕັກໂນໂລຢີຢ່າງມີປະສິດທິພາບ, ການແຂ່ງຂັນຢ່າງໜາແໜ້ນ, ແລະ ການມີຕົວເລືອກຜູ້ບໍລິໂພກໃນຈຳນວນຫຼາຍກວ່າເກົ່າ.

ພາບລວມໃນລາວ

ການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກ ແລະ ຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ການສື່ສານເຕັກໂນໂລຢີ (ICT) ໄດ້ພັດທະນາຢ່າງໄວວາໃນໄລຍະ 10 ປີທີ່ຜ່ານມາ ດັ່ງຮູບພາບທີ່ສະແດງໃຫ້ເຫັນຈຳນວນສະຖິຕິຈາກປີ 2019 ຫາ 2020 ລຸ່ມນີ້:


Source: datareportal.com

ແຕ່ວ່າກົດໝາຍ ແລະ ກົດລະບຽບການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກທີ່ບໍ່ທັນສົມບູນ ສົ່ງຜົນໃຫ້ການຄຸ້ມຄອງການຄ້າຂາຍທາງອີເລັກໂທຣນິກຍັງບໍ່ມີຄວາມຊັດເຈນ ແລະ ບໍ່ເປັນທາງການ. ຕົວຢ່າງ ຍັງບໍ່ທັນມີກົດໝາຍວ່າດ້ວຍຄວາມເປັນສ່ວນຕົວ ແລະ ການປົກປ້ອງຄຸ້ມຄອງຜູ້ບໍລິໂພກ online, ແລະ ລັດຖະບານຍັງມີຄວາມກັງວົນຕໍ່ການສູນເສຍລາຍໄດ້ທີ່ອາດຈະເກີດຂື້ນ ໂດຍສະເພາະຈາກການຂາຍໃນ Facebook ແລະ Instagram ຍ້ອນບໍ່ມີລະບຽບການຄ້າ e-commerce ຄວບຄຸມ.
ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ ລັດຖະບານກຳລັງຊຸກຍູ້ການພັດທະນາຊ່ອງທາງການຄ້າອີເລັກໂທຣນິກໃຫ້ດີຂື້ນ ເພື່ອການເຂົ້າເຖິງຂອງ SMEs ເຂົ້າສູ່ຕະຫຼາດອາຊີ ແລະ ສາກົນ ເຊັ່ນ ການສ້າງເວັບໄຊທ໌ທາງການຄ້າ online ທີ່ມີຊື່ວ່າ Plaosme ເຊິ່ງແນໃສ່ການສະໜັບສະໜຸນສິນຄ້າຂອງ ສປປ ລາວ. ປະຈຸບັນໄດ້ດຳເນີນງານໃຊ້ຢ່າງເຕັມທີ່ແລ້ວ ມັນແມ່ນຊ່ອງທາງການຄ້າສຳລັບ online ແລະ offline ພ້ອມຍັງໃຫ້ໂອກາດໃນການລົງທືນອີກດ້ວຍ.

ບໍລິສັດອອນລາຍໜຶ່ງເປີດເຜີຍວ່າສາເຫດຫຼັກຂອງການເຮັດທຸລະກິດການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກຜ່ານຊ່ອງທາງ Plaosme ແມ່ນຍ້ອນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການສ້າງຮ້ານຄ້າ online ບໍ່ສູງ. ໃນ Plaosme ຮ້ານທີ່ເຂົ້າຮ່ວມຜະລິດຕະພັນຕົ້ນຕໍ ແມ່ນ ອາໄຫຼ່, ກະເປົາ, ເສື້ອຜ້າ, ອຸປະກອນເຕັກໂນໂລຢີ ຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ອື່ນໆ. ບໍລິສັດຍັງສາມາດສັ່ງຊື້ຜະລິດຕະພັນຈາກເວບໄຊທ໌ອື່ນໆ ເຊັ່ນ Alibaba.com ແລະ Taobao.com ເຊິ່ງບໍລິສັດສາມາດໂຄສະນາຜ່ານເຟສບຸກໄດ້. ຜູ້ຊື້ສາມາດຈ່າຍເງິນໂດຍການໂອນເງິນຜ່ານທະນາຄານ, ຊຳລະຜ່ານ BCEL One, ແລະອື່ນໆ.

ແຕ່ທາງບໍລິສັດກໍ່ຍັງພົບສິ່ງທ້າທາຍທີ່ມີຢູ່ ເຊັ່ນ
(i) ຄວາມຊັກຊ້າໃນການຈັດສົ່ງ,
(ii) ຄວາມບໍ່ສະດວກໃນການຊຳລະເງິນ ຕົວຢ່າງ ບາງກຸ່ມລູກຄ້າບໍ່ມີບັນຊີທະນາຄານ ແລະ ບໍ່ສາມາດໂອນເງິນໄດ້,
(iii) ລູກຄ້າຜູ້ທີ່ບໍ່ສາມາດຕິດຕໍ່ໄດ້ເພາະວ່າສ່ວນໃຫຍ່ບໍ່ມີສັນຍາຊື້ເປັນລາຍລັກອັກສອນ.
ນະໂຍບາຍເສດຖະກິດດ້ານດິຈິຕ້ອນຈະເປີດໂອກາດໃຫ້ແກ່ທຸລະກິດຫຼາຍຢ່າງ ແຕ່ການເຂົ້າສູ່ສັງຄົມດິຈິຕ້ອນຍັງເປັນສິ່ງທ້າທາຍສຳລັບທຸລະກິດແບບດັ້ງເດີມ ລວມທັງກຳລັງແຮງງານທີ່ຍັງຂາດທັກສະດີຈີຕ້ອນ ແລະ ຄວາມຕ້ອງການປັບຕົວເຂົ້າກັບການປ່ຽນແປງ.

ບັນດານັກສ້າງນະໂຍບາຍ ແລະ ຜູ້ປະກອບການປະສົບກັບສິ່ງກີດຂວາງ ດັ່ງລຸ່ມນີ້:
1) ນິຕິກຳກ່ຽວກັບທຸລະກິດ Online ເຊັ່ນ: ກົດໝາຍທີ່ປົກຄຸມຂໍ້ມູນແລະການປ້ອງກັນທາງອິນເຕີເນັດແມ່ນບໍ່ພຽງພໍ ເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ນັກລົງທືນຕ່າງຊາດທໍ້ຖອຍໃຈ
2) ການພັດທະນາ ແລະ ໂອນຍ້າຍເຕັກໂນໂລຢີແມ່ນຍັງຊ້າ ແລະ ກະທົບຕໍ່ຈຸດແຂງຂອງບໍລິສັດ
3) ການເຂົ້າເຖິງອິນເຕີເນັດຍັງຈຳກັດ ແລະ ລາຄາແພງ
4) ລະບົບໄປສະນີບໍ່ມີລະບົບເກັບກຳຂໍ້ມູນທີ່ມີປະສິດທິພາບສຳລັບຄົວເຮືອນ ເຊິ່ງກີດຂວາງການຈັດສົ່ງສິນຄ້າ
5) ລະບົບຂົນສົ່ງມີຈຳກັດ ແລະ ລາຄາແພງ
6) ລະບົບການຈ່າຍເງິນຜ່ານລະບົບ Online ບໍ່ປອດໄພ

ເພື່ອປັບປຸງຄວາມສາມາດໃນການແຂ່ງຂັນລະດັບສາກົນຂອງປະເທດ ສິ່ງສຳຄັນທີ່ສຸດແມ່ນການກໍ່ສ້າງການນຳໃຊ້ອິນເຕີເນັດຄວາມໄວສູງທີ່ມີລາຄາບໍ່ແພງ ແລະ ຊ່ວຍໃຫ້ຜູ້ຊົມໃຊ້ສາມາດນຳໃຊ້ແອັບຜ່ານໂທລະສັບມືຖືໄດ້, ລະບົບການຈ່າຍເງິນຜ່ານລະບົບອີເລັກໂທຣນິກທີ່ປອດໄພ, ການບໍລິການໄປສະນີໄວ ແລະ ເຊື່ອຖືໄດ້, ແລະ ລາຄາຂົນສົ່ງທີ່ສົມເຫດສົມຜົນ ທັງໝົດແມ່ນມີຄວາມຈຳເປັນເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການເຮັດທຸລະກິດຂອງ SME.

ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ ການເຂົ້າເຖິງອິນເຕີເນັດສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນໃຊ້ໂທລະສັບມືຖື ແລະ ການເຂົ້າເຖິງອິນເຕີເນັດຄວາມໄວສູງຍັງຈຳກັດຢູ່ທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ການນຳໃຊ້ອິນເຕີເນັດໃນການຊື້ ແລະ ຂາຍຍັງບໍ່ທັນເຂົ້າໃຈດີ ແລະ ການຂາດຄວາມສາມາດສື່ສານເປັນພາສາອັງກິດ ເຮັດໃຫ້ການຄ້າຂາຍທາງອິນເຕີເນັດມີຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ. ການຄ້າຜ່ານທາງ Facebook, WhatsApp, Line ແລະ ວິທີການອື່ນໆ ກຳລັງໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມເປັນພິເສດ ໂດຍສະເພາະໃນໝູ່ຊາວໜຸ່ມ ແຕ່ວ່າການເຮັດທຸລະກຳດັ່ງກ່າວແມ່ນມີຄວາມສ່ຽງສູງ.
ສະຫຼຸບລວມແລ້ວ ບາງອຸປະສັກທີ່ສຳຄັນໃນການພັດທະນາການຄ້າອີເລັກໂທຣນິກໃນ ສປປ ລາວ, ເຊິ່ງຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ຮັບການແກ້ໄຂຢ່າງຮີບດ່ວນ ມີຄື

(i) ການຈັດສົ່ງສິນຄ້າສ່ວນຫຼາຍແມ່ນເຮັດດ້ວຍມື ໂດຍສະເພາະໃນເມືອງໃຫຍ່
(ii) ລະບົບໄປສະນີແຫ່ງຊາດເຮັດວຽກບໍ່ໄດ້ດີ ແລະ
(iii) ຜູ້ໃຊ້ສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນຍັງໃຊ້ເງິນສົດໃນການຈັດສົ່ງ ສຳລັບການຈ່າຍເງິນແທນທີ່ຈະແມ່ນການໂອນທະນາຄານ

ທາງທີມງານເຫັນວ່າ ບົດຄົ້ນຄວ້ານີ້ມີປະໂຫຍດຫຼາຍຕໍ່ການປ່ຽນແປງ ຫຼື ການຂະຫຍາຍໂຕຂອງການຄ້າອີເລັກໂທຮນິກໃນລາວ ຈຶ່ງໄດ້ນຳມາແປສູ່ຜູ້ຕິດຕາມອ່ານບົດຄວາມຈາກທີມໂຄເມັດເຮົາ. ຖ້າທ່ານມັກບົດຄວາມເຮົາກໍ່ຊ່ວຍໄລ້ຊ່ວຍແຊ ຫຼື comment ຕິຊົມມາໄດ້ເດີ 🙂

Reference:
Leebouapao, L., P. Sitthideth, K. Douangpaseuth, and Y. Suhud (2020), ‘E-commerce Development in the Lao PDR: Some Policy Concerns’, in Chen, L. and F. Kimura (eds.), E-commerce Connectivity in ASEAN. Jakarta, Indonesia: Economic Research Institute for ASEAN and East Asia, pp.235–251.

No Comments
Post a Comment